ماهنامه فرهنگی اجتماعی پسین دهکویه

راه هاي پيشگيري از اعتياد جوانان و نوجوانان

مراحل اعتياد :

1 ـ مرحله آشنايي : اين مرحله با تشويق ديگران مخصوصا دوستان ناباب يا از روي غرور و كنجكاوي خود فرد شروع مي شود .

2 ـ محله شك و ترديد : در اين مرحله فرد به مبارزه با اميال خود مي پردازد .

3 ـ مرحله اعتياد واقعي : در صورت ادامه مصرف در مرحله شك و ترديد فرد به مرحله اعتياد واقعي مي رسد . در اين مرحله پديده ي « تحمل » باعث مي شود كه فرد به مرور زمان بر ميزان مصرف خود بيفزايد تا به نئشگي قبلي برسد .

توصيه پيشگيرانه ( دوستانه ) به جوانان و نوجوانان :

1 ـ خطرات و عوارض مصرف مواد اعتياد آور را خوب بشناس .

2 ـ به هر كس كه به تو مواد تعارف كرد محكم و قاطعانه بگو « نه » . اين كه ما مي تونيم به دوست خومون « نه » بگبم خودش يك هنره . افراد خوش فكر هر تعارفي كه مخالف سلامتيشون باش به راحتي رد مي كنن .

3 ـ جواب هايي از قبل براي اصرار زياد اطرافيانت آماده كن . پيشاپيش به اين جمله ها فكر كن : « خيلي كيف داره » ، « شنگول مي شي » ، « سر حال مي شي » و اگر كمي ترديد كني مي گن : « بچه ننه اي » ، « ترسويي » ، « اول تجربه كن بعد بگو بده » ، « هنوز مرد نشدي » ،   « پس چرا فلاني كشيد و معتاد نشد» ؟ و ...

4 ـ مواد مخدر را  حتي يك بار امتحان نكن . هيچ كس در دنيا نمي تونه به تو اطمينان بده كه يك بار مصرف كردن معتاد نمي كنه . اصلا مگر معتادي وجود داره كه به خاطر معتاد شدن مصرف مواد را شروع كرده باشه ؟ پس اين همه معتاد از كجا اومدن ؟

5 ـ يادت باشه كه كشيدن سيگار مقدمه ايه براي اسارت در چنگال اعتياد به مواد مخدر .

6 ـ از رفت و آمد در مكان هاي آلوده و دوستي با افراد مشكوك پرهيز كن .

7 ـ از دوستي با افرادي كه اختلاف سني اونا با تو زياده خودداري كن .

8 ـ مواد اعتياد آور سم كشنده ايه كه اثراتش به تدريج ظاهر مي شه . اطمينان كن به صحبت هاي پدر و مادرت كه خيرخواه ترين دوستان تو هستن . ارتباطت را با اونا محكم كن .

9 ـ اعتقادات و پايبندي مذهبي خودتو تقويت كن .

10 ـ با مطالعه ، ورزش و تفريحات سالم براي اوقات فراغت خودت برنامه ريزي كن .

11 ـ اوني كه مواد مخدر رو به جونا معرفي مي كنه ، چهره اش با ديگران فرقي نداره . پس دوستان و نزديكان خودتو خوب بشناس .

12 ـ بعضي ها فكر مي كنن با بقيه فرق دارن و هر وقت اراده كنن مي تونن مصرف مواد رو كنار بذارن . در حالي كه اين طرز فكر منجر به اعتياد مي شه .

13 ـ به هنگام سختي و ناراحتي با پدر و مادر و يك بزرگ تر مطمئن قابل اعتماد مشورت كن .

14 ـ اگه نمي توني حرفتو به اونا بزني مشاورين نيروي انتظامي با جان و دل ، حرفاي تورو مي شنون و كمكت مي كنن .

15 ـ بيشترين تاثير مخرب اعتياد بر اركان خانواده وارد مي آد . همونطوري كه موثر ترين عامل پيشگيري از اعتياد نيز خانواده است.

توصيه هاي پيشگيرانه به والدين :

1 ـ درباره مواد اعتياد آور ( علل و عوامل موثر در مصرف مواد ، خطرات ، عوارض و علايم آن ) اطلاعات كافي كسب كنيد .

2 ـ مهارت هاي تربيتي خود را افزايش دهيد .

3 ـ الگوي مناسبي براي فرزندان خود باشيد و هرگز برخلاف گفته خود عمل ننماييد .

4 ـ فضايي ايجاد كنيد كه فرزندانتان در آن احساس آرامش كنند .

5 ـ به صحبت هاي فرزندانتان خوب گوش كنيد . با لبخند ، تكان دادن سر و استفاده از جملات مثبت نظير « چقدر جالب » ، « من اين را نمي دانستم » و ...  آن ها را به گفتن بيشتر تشويق كنيد .

6 ـ شرايطي ايجاد كنيد كه شما را محرم اسرار خود بدانند .

7 ـ از فرزندانتان انتظار نداشته باشيد آرزوهاي برآورده نشده شما را تحقق بخشند .

8 ـ از قبل خود را براي پاسخگويي به سوالات كنجكاوانه فرزندانتان آماده نماييد.

9 ـ ممكن است روزي از شما بپرسند كه آيا تاكنون مواد مصرف كرده ايد ؟ اين فرصت خوبي است كه علت عدم مصرف خود را به زبان سال هاي جواني به آن ها منتقل كنيد . يا اگر قبلا مصرف كرده ايد علت گرايش خود را به مواد مخدر و سپس كنار گذاشتن آن را به ايشان بگوييد و اين كه حالا چرا مي خواهيد ايشان اشتباه شما را تكرار نكنند . به ياد داشته باشيد كه نبايد مسايل راه بيش از اندازه تشريح كنيد مبادا كنجكاوي آن ها برانگيخته شود .

10 ـ با تقويت قدرت اعتماد به نفس ، تصميم گيري و از بين بردن افسردگي و كم رويي فرزندان ، آنان را در برابر شرايط آسيب زار مقاوم سازيد .

11 ـ راه مقاومت و پايداري در برابر فشار همسالان را در خصوص مصرف مواد مخدر به فرزندانتان بياموزيد تا از « نه » گفتن به آن ها نهراسند .

12 ـ وقت بيشتري را با فرزندانتان صرف كنيد . زمان مناسبي را به گفتگو اختصاص دهيد . چرا كه فرزند شما ارزش نصايحتان را با ارزش زماني كه به آن ها اختصاص دهيد مي سنجد .  با آنان به رستوران ، پارك ، كوه ، سينما و ... برويد . به اتفاق آنان به موسيقي گوش دهيد و از همه مهم تر به آنان ابراز عشق كنيد و بگويد كه دوستشان داريد . سعي كنيد حتي آهنگ صدايتان دوستانه باشد .

13 ـ  فرزندان خود را قبل از رسيدن به سنين بحراني نسبت به مضرات و عواقب مصرف مواد مخدر آگاه سازيد . مواضع خود را در برابر سيگار و مواد مخدر مشخص نموده و صريحا آن را به زبان بياوريد .

14 ـ عقايد خود را به زور به آنان تحميل نكنيد . راهنمايي هاي خود را از طريق مربيانشان به آن ها منتقل  كنيد . جوانان ارزش ها و باورهاي خود را دارند . طبيعتا اگر والدين بهترين نصايح را هم بگويند ممكن است آن ها نپذيرند . شنيدن نصايح شما از زبان مربيان و دبيرانشان تاثير بيشتري بر آنان مي گذارد .

15 ـ نظم و قانون مناسب و سازنده مشخصي در خانواده برقرار سازيد و براي سرپيچي از آن تنبيهات مناسبي در نظر بگيريد و قاطعانه آن را به مرحله اجرا درآوريد .

16 ـ سعي كنيد در ساعات غذا خوردن همه اعضاي خانواده را دور هم جمع كنيد .

17 ـ فرزندان خود را قبل از رسيدن به سنين بحراني نسبت به مضرات و عواقب مصرف مواد مخدر آگاه سازيد .

18 ـ از چگونگي دوست يابي و معاشرت فرزندان خود با ديگران آگاه باشيد . با والدين دوستانشان ارتباط برقرار كنيد . در صورتي كه به منزل دوستشان رفتند حتما از حضور والدين ايشان در منزل مطمئن شويد و به حضور ساير اعضاي خانواده اكتفا نكنيد .

19 ـ به نحوه خرج كردن پول توسط فرزندانتان اهميت دهيد .

20 ـ براي اوقات فراغت آنان برنامه ريزي كنيد . همواره آنان را به مطالعه  ورزش و تفريحات سالم ترغيب نماييد و زمينه اين امور را برايشان فراهم كنيد .

21 ـ بين فرزندانتان تبعيض قايل نشويد.

22 ـ تفكر انتقادي را كه از ويژگي هاي دوره بلوغ و نوجواني است در فرزندان خود سركوب نكنيد .

23 ـ آنان را به رعايت اصول مذهبي و انجام فرايض ديني تشويق كنيد .

24 ـ در انجام فعاليت منطقي به فرزندان خود استقلال و آزادي بدهيد.

25 ـ اگر مي خواهيد مانع از پويايي و رشد جسم و روان فرزندانتان نشويد ، از انتقاد غير سازنده ، تمسخر وشرمنده كردن آنان مخصوصا در برابر ديگران جدا بپرهيزيد .

26 ـ فرزندانتان را به خاطر رفتارهاي مثبت تشويق كنيد .

27 ـ در موقعيت هاي بحراني ، فشارها و تنش هاي رواني ، راهنما و همراه فرزندان خود باشيد .

28 ـ هرگز فضاي خانه را متشنج ننموده و از مشاجره و بحث هاي بيهوده بپرهيزيد .

29 ـ مسووليت و تكليفي به فرزندان خود بدهيد كه با توان آنان متناسب باشد .

30 ـ در روابط خود با فرزندان هميشه صادق و مهربان باشيد .

31 ـ از تنها گذاشتن فرزندان خود به ويژه هنگامي كه به مسافرت يا ميهماني  مي رويد جدا خودداري كنيد .

32 ـ به حس ششم خود توجه كنيد . هرگاه در درون خود احساس كرديد كه مشكل خاصي وجود دارد حتما آن را جدي بگيريد .

33 ـ در صورت شك و ترديد ، وسايل شخصي و لباس هاي فرزندانتان را مخفيانه بازرسي كنيد .

34 ـ ترحم به معتادان محله تان را خيانت به فرزندانتان بدانيد .

35 ـ هميشه در نظر داشته باشيد كه خانواده ها در زمينه پيشگيري از اعتياد ، نقش بسيار موثر تري در مقايسه با نيروي انتظامي و ساير سازمان هاي مسوول بر عهده دارند .

36 ـ رعايت نكات مذكور منحصر به والدين نبوده ، بلكه ساير اعضاي خانواده به ويژه برادران و خواهران بزرگ تر را نيز در بر مي گيرد و چه بسا تاثير پذيري جوانان و نوجوانان از آن ها در بسياري از موارد بيش از پدر و مادر مي باشد .

ابراري ـ مركز بهداشتي درماني دهكويه